Spijsvertering & Darmen
Spijsvertering & Darmen omvat een samenspel van verschillende organen en processen die ervoor zorgen dat voeding wordt afgebroken en voedingsstoffen beschikbaar komen voor het lichaam. Van de maag en dunne darm tot de lever, gal, alvleesklier en dikke darm: ieder onderdeel heeft hierin een eigen functie.
Ook in de darmen zelf gebeurt veel. Hier leven grote aantallen micro-organismen die samen de darmmicrobiota vormen. Daarnaast spelen onder andere spijsverteringsenzymen, maagzuur, gal en voedingsvezels een rol binnen het spijsverteringsproces.
Voeding vormt de basis voor een normale spijsvertering. Verschillende voedingsstoffen en voedingsbestanddelen zijn bij deze processen betrokken. Op OrthoHealthShop lees je hoe deze processen met elkaar samenhangen en welke voedingsstoffen en supplementen je binnen dit thema kunt bekijken.
De spijsvertering: de reis van je voeding
De spijsvertering is een van de belangrijke systemen van ons lichaam. Maar wat is de spijsvertering eigenlijk? Het woord zegt het eigenlijk al: het verteren van alles wat we eten en drinken.
Voeding bevat onder andere koolhydraten, eiwitten, vetten, vitamines en mineralen. Ons lichaam kan veel van deze voedingsstoffen niet zomaar uit een maaltijd opnemen en gebruiken. Het voedsel moet eerst worden fijngemaakt, afgebroken en verwerkt. En dat begint al bij de eerste hap.
Je kauwt het voedsel in je mond fijn en mengt het met speeksel. Daarna slik je het door en gaat het via de slokdarm naar de maag. Vanuit de maag gaat de voedselbrij verder naar de dunne darm, vervolgens naar de dikke darm en uiteindelijk verlaat wat overblijft het lichaam via de endeldarm en anus als ontlasting.
De route kun je eenvoudig onthouden als:
Hap → mond → slokdarm → maag → dunne darm → dikke darm → endeldarm → ontlasting
Wat gebeurt er onderweg?
Tijdens deze reis gebeurt er veel meer dan alleen het verplaatsen van voedsel. Het voedsel wordt stap voor stap fijngemaakt en afgebroken. Daarbij worden onder andere speeksel, maagzuur, gal en spijsverteringsenzymen gebruikt.
Tegelijkertijd worden voedingsstoffen uit de voedselbrij opgenomen. Vooral in de dunne darm worden veel voedingsstoffen opgenomen en beschikbaar gemaakt voor verdere verwerking en gebruik door het lichaam. In de dikke darm spelen onder andere wateropname, voedingsvezels en de darmmicrobiota een belangrijke rol.
Ook de lever, galblaas en alvleesklier zijn nauw bij de spijsvertering betrokken. Het voedsel gaat niet door deze organen heen, maar ze leveren wel belangrijke bijdragen aan de verwerking en vertering van voedingsstoffen.
Heel eenvoudig gezegd heeft de spijsvertering dus twee belangrijke taken:
1. Voeding afbreken tot kleinere, bruikbare bestanddelen.
2. Voedingsstoffen opnemen zodat het lichaam ze verder kan gebruiken.
Zo kan het lichaam voedingsstoffen uit onze voeding gebruiken als onder andere brandstof en bouwstof, en voor allerlei processen in het lichaam.
Spijsverteringsenzymen: de kleine knippers
Een belangrijk deel van de spijsvertering verloopt met behulp van enzymen. Enzymen zijn meestal eiwitten die chemische reacties in het lichaam mogelijk maken of versnellen. Er zijn heel veel verschillende enzymen in het lichaam, met ieder hun eigen taak.
Bij de spijsvertering helpen enzymen om grote voedingsstoffen in steeds kleinere bestanddelen te splitsen. Je kunt spijsverteringsenzymen daarom eenvoudig zien als kleine knippers.
Koolhydraten → kleinere suikers
Eiwitten → kleinere eiwitstukjes → aminozuren
Vetten → kleinere vetbestanddelen, waaronder vetzuren
Drie bekende spijsverteringsenzymen zijn amylase, pepsine en lipase.
Amylase helpt bij de afbraak van zetmeel en andere koolhydraten tot kleinere suikers. Deze vertering begint al in de mond, waar amylase aanwezig is in het speeksel. Ook de alvleesklier maakt amylase.
Pepsine werkt in de maag en helpt eiwitten af te breken tot kleinere eiwitfragmenten, zogenaamde peptiden. In de dunne darm worden deze met behulp van andere enzymen verder afgebroken, uiteindelijk tot aminozuren die kunnen worden opgenomen.
Lipase helpt bij de vertering van vetten. Een belangrijk deel van het lipase wordt door de alvleesklier gemaakt. Ook gal speelt bij de vetvertering een belangrijke rol: gal helpt vetten in kleinere druppeltjes te verdelen, zodat de enzymen er gemakkelijker bij kunnen.
Zo wordt wat je eet stap voor stap veranderd in kleinere bestanddelen die via de darm kunnen worden opgenomen en vervolgens door het lichaam kunnen worden gebruikt.
Voedingsstoffen & supplementen voor Spijsvertering & Darmen
Binnen de spijsvertering spelen verschillende processen een rol. Daardoor kan ook de reden waarom iemand naar een supplement kijkt verschillen. De één wil meer weten over spijsverteringsenzymen, terwijl een ander juist kijkt naar probiotica, prebiotica of voedingsvezels.
Hieronder vind je verschillende routes binnen het thema Spijsvertering & Darmen. Zo kun je eerst bekijken welk onderwerp aansluit bij wat je wilt ondersteunen of waar je meer over wilt weten.
Spijsverteringsenzymen
Spijsverteringsenzymen helpen bij het afbreken van voedingsstoffen uit onze voeding. Verschillende enzymen zijn betrokken bij de vertering van koolhydraten, eiwitten en vetten.
Probiotica
Probiotica bevatten levende micro-organismen. Bij het vergelijken van producten kun je onder andere letten op de gebruikte soorten en stammen en het aantal KVE (CFU) per dagelijkse dosering.
Prebiotica & voedingsvezels
Prebiotica zijn voedingsbestanddelen die door bepaalde darmbacteriën kunnen worden gebruikt. Voedingsvezels vormen een belangrijke groep binnen onze voeding en verschillende soorten vezels hebben verschillende eigenschappen.
Hoe kun je je spijsvertering ondersteunen?
Een goede spijsvertering begint niet bij een supplement, maar bij de dagelijkse basis. Voeding, vocht, kauwen en beweging spelen daarbij allemaal een rol.
Gevarieerd & vezelrijk eten
Een gevarieerd voedingspatroon met groenten, fruit, volkorenproducten, peulvruchten, noten en zaden levert verschillende soorten voedingsvezels.
Voldoende drinken
Voldoende drinken hoort bij de dagelijkse basis. Vocht ondersteunt de normale werking van het lichaam en is extra belangrijk bij een vezelrijk voedingspatroon, omdat verschillende voedingsvezels water kunnen opnemen en vasthouden.
Rustig eten & goed kauwen
De spijsvertering begint al in de mond. Door rustig te eten en goed te kauwen wordt voeding kleiner gemaakt en vermengd met speeksel, waarna het verder door het spijsverteringsstelsel kan worden verwerkt.
Regelmatig bewegen
Regelmatig bewegen hoort bij een gezonde leefstijl en ondersteunt de normale darmwerking. Ook dagelijks actief blijven en lange perioden van stilzitten regelmatig onderbreken dragen bij aan een actieve leefstijl.
Je spijsvertering is teamwork
Je spijsvertering bestaat uit verschillende organen en processen die nauw met elkaar samenwerken. Van de maag en alvleesklier tot de lever, gal en darmen: ieder onderdeel heeft een eigen functie bij het verteren en verwerken van voeding.
Maag
Mengen & eerste stappen van de eiwitvertering
Lever & gal
Galproductie & ondersteuning van de vetvertering
Alvleesklier
Spijsverteringsenzymen & bicarbonaat
Dunne darm
Verdere vertering & opname van voedingsstoffen
Dikke darm & microbiotica
Voedingsvezels, fermentatie & darmbacteriën
Meer weten over je spijsvertering?
Wil je meer weten over wat er tijdens de spijsvertering gebeurt? In onze kennisbank lees je straks meer over verschillende organen, voedingsstoffen en processen die hierbij betrokken zijn.
Maagzuur & vertering
Hoe maagzuur betrokken is bij de eerste stappen van de vertering en welke functie het heeft in de maag.
Lees meer →
Lever, gal & vetvertering
Hoe lever en gal betrokken zijn bij de verwerking en vertering van vetten.
Lees meer →
Darmmicrobiota
Over de micro-organismen in onze darmen en hun relatie met voeding en voedingsvezels.
Lees meer →
Veelgestelde vragen over spijsvertering & darmen
A: De spijsvertering begint al in de mond. Tijdens het kauwen wordt voeding kleiner gemaakt en vermengd met speeksel. Daarna gaat het voedsel via de slokdarm naar de maag en vervolgens verder naar de darmen.
A: Bij de spijsvertering werken verschillende organen samen. Naast de mond, maag, dunne darm en dikke darm spelen onder andere de lever, galblaas en alvleesklier een belangrijke rol bij het verteren en verwerken van voeding.
A: Spijsverteringsenzymen helpen bij het afbreken van voedingsstoffen in kleinere bestanddelen. Verschillende enzymen zijn betrokken bij de vertering van onder andere koolhydraten, eiwitten en vetten.
A: Probiotica bevatten levende micro-organismen. Prebiotica zijn voedingsbestanddelen die door bepaalde darmbacteriën kunnen worden gebruikt. Verschillende voedingsvezels kunnen prebiotische eigenschappen hebben.
A: Een gevarieerd en vezelrijk voedingspatroon, voldoende drinken, rustig eten en goed kauwen en regelmatig bewegen vormen een goede dagelijkse basis. Ook regelmaat en een gezonde leefstijl kunnen hierbij een rol spelen. Welke voeding en leefgewoonten het beste passen, kan per persoon verschillen.